practice

Gayrimenkul ve İnşaat Hukuku

Gayrimenkul ve İnşaat Hukuku

 

    Kamulaştırmasız el atma davası: Kamulaştırmasız el atma, idarenin, bir kişiye ait taşınmazı bilerek veya bilmeyerek kamulaştırmaya ilişkin usul ve kurallarına uymaksızın ve bir bedel ödemeksizin işgal ederek kamu hizmetine tahsis etmesi şeklinde tanımlanmaktadır. Buna göre, kamulaştırmasız el atmadan söz edilebilmesi için, kişiye ait gayrimenkulün idarece (kamu hizmetinde kullanılmak amacıyla) işgal edilmiş olması ve bu işgalin kanunda öngörülen usul ve esaslara uyularak tesis edilmiş bir kamulaştırma işlemine dayanmadan gerçekleştirilmiş olması gerekmektedir. Doktrine göre ise İdarenin bir şahsa ait taşınmazı bilerek ya da bilmeyerek kamulaştırma usul ve kurallarına uymaksızın ve bir bedel ödemeden fiilen işgal ederek bir kamu hizmetine tahsis etmesi ve üzerinde birtakım bayındırlık eserleri inşası sonucu ortaya çıkar. Kamulaştırmasız el atma fiilleri, idarenin klasik anlamada, herhangi bir yasal dayanak olmadan taşınmaz üzerinde fiilen tasarrufta bulunması şeklinde olabileceği gibi, bir idari işlemle mülkiyet hakkının tanıdığı yetkilerin kullanılamaması şeklinde de olabilir. 

    Kamulaştırma davası: Kamulaştırmayı Yargıtay Hukuk Genel Kurulu  13.07.2005 tarih ve E.2005/12-463, K.2005/455 sayılı kararında kamulaştırmayı; “İdarenin, kamu yararı düşüncesiyle ve kamu gücüne dayanarak, karşılık parasını Kanunun takside olanak tanıdığı haller ayrık olmak üzere peşin vermek şartıyla, bir taşınmaz malı mal sahibinin rıza ve muvafakatine bakılmaksızın edinmesidir.” şeklinde tanımlamıştır.

Buna göre kamulaştırma bakımından temel ilkeler şu şekilde sıralanabilir:

-Kamulaştırma, ancak devlet ve kamu tüzel kişileri tarafından yetkili organları eliyle yapılabilir.

-Kamulaştırma, ancak kamu yararı amacıyla yapılabilir.

-Sadece özel hukuk kişilerine ait taşınmaz mallar kamulaştırmaya konu olabilir.

-Kamulaştırma karşılığının istisnalar haricinde nakden ve peşin ödenmesi gereklidir.

-Kamulaştırma işlemi kanunda belirtilen esas ve usuller doğrultusunda yapılmalıdır. 

    Kat karşılığı inşaat yapım sözleşmelerindeki anlaşmazlık davası: Arsa şeklindeki gayrimenkul üzerindeki taşınmazın yıkılıp yenisinin yapılması veya yeni taşınmaz yapılması amacı ile gayrimenkul sahibi/sahipleri ile taşınmaz inşasını taahhüt edenler arasında bir Kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesi yapılır. Belirtilen sözleşme hükümlerinde belirtilen taraf yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi durumunda Kat karşılığı inşaat yapım sözleşmesi anlaşmazlık davası açılarak tarafların yapması gereken işlemler mahkeme kararı ile yerine getirttirilir.

    İzale-i Şuyu (ortaklar arasındaki ortaklığın giderilmesi) davası: Bir gayrimenkulün sahibinin birden fazla kişi olması, gayrimenkul sahiplerinin anlaşamamaları halinde haklarının alınabilmesi için İzale-i Şuyu (ortaklığın giderilmesi) davası açılabilmektedir. Özetle anlaşma sağlanamadığı için ortakların haklarının mahkemece tayin edilmesidir.

    Ecri Misil davası: Bir gayrimenkulün birden fazla sahibi olması ve bu gayrimenkulün kullanımında bulunan kişiden diğer ortakların paylarına düşen kısmın verilmemesi halinde ortaklıktan doğan payın kullanımında tutan ortaktan alınması için Ecri Misil davası açılır. Örneğin, bir evin tespit edilecek kira bedeli üzerinden ortaklık payı kadar kısmın evi kullanmakta olan ortaktan alınarak diğer ortağa ödenmesidir.

    Tapu iptal ve tescil davası:  Yasal dayanağı veya tapu sahibinin bilgisi olmaksızın tapu sahibine ait tapu kaydındaki taşınmazın tamamı ya da hisse miktarı kadar kısmının üçüncü kişilere yapılan devir işlemlerinde devir işleminin iptal edilmesi ve yaşanan haksızlığın giderilmesi için Tapu iptal ve tescil davası açılmalıdır. Dava açılmaksızın bu tür haksızlıkların giderilmesi mümkün olmamaktadır. Mirasçılardan mal kaçırma hallerinde (muris muvazaası) açılacak davalar örnek gösterilebilir.

    Müdahalenin Men’i davası: Dava türünden de anlaşılacağı üzere bir gayrimenkulün ortaklarından birinin, diğer ortaklar dışında gayrimenkulün tamamının kullanmasının önlenmesi için açılacak dava türü Müdahalenin Men’i davasıdır.

  • Paylaş:

0 Yorum

Henüz onaylanmış yorum yok! Yazıya ilk yorumu siz yazarak düşüncelerinizi diğer kullanıcılarla paylaşabilirsiniz.

Yorum Yaz